Logo wereldregio.nl

Het Onafhankelijkheidsfeest te Zierikzee in 1922

  Column

Op donderdag 13 juli 1922 werd in Zierikzee het 350-jarig bestaan van Nederlands Onafhankelijkheid gevierd. In dat jaar werd overal in Nederland herdacht hoe in 1572 een wending was gekomen in het verzet tegen de Spaanse koning. De val van Brielle op 1 april van dat jaar was gevolgd door de overgang van Vlissingen, Veere en Zierikzee en tal van steden buiten Zeeland. Vijftig jaar eerder, in 1872, was dat ook herdacht en net zoals toen werd gekozen voor de maand juli om dat te vieren.

Een feestcommissie nam de organisatie op zich. Erevoorzitter was burgemeester Fokker en voorzitter notaris Biermasz. Deze commissie werd bijgestaan door talrijke subcommissies die onderdelen van het programma voor hun rekening namen. Subcommissarissen, 29 in getal, stonden de commissies bij, samen met een damescomité. Honderden inwoners van binnen en buiten de stad werden ingeschakeld en namen onderdelen van het programma voor hun rekening.

Om zeven uur werden de inwoners gewekt door trompetgeschal van herauten te paard, vergezeld door voetvolk en ruiters. In een proclamatie werden de stadsbewoners opgeroepen om te feesten. Om acht uur kwam de zestien schepen grote geuzenvloot de haven binnenvaren en landde aan de Engelse kade. Het waren de leden van de Visserijvereniging ‘Helpt Elkander’. Zij brachten de bevrijders onder leiding van admiraal Jacob Simonsz. de Rijck aan land. Zegevierend deden de geuzen hun intrede in de stad. Op het Kraanplein vond de overgave van de stad plaats door het stadsbestuur. De daarop volgende rondgang door de stad eindigde bij de Nieuwe Kerk. De feestrede in de overvolle kerk werd uitgesproken door jhr. E. von Bose. Om elf uur werden de prijzen uitgereikt aan de winnaars van de in juni gehouden schietwedstrijden waarna een optocht van de deelnemende verenigingen volgde met hun vaandels. Ook voor die laatste werden prijzen uitgedeeld.

Om een uur vond een wedstrijd plaats van de Zierikzeese jeugd met hun zelfgemaakte vliegers. Alle deelnemers kregen een prijs. Jammer was dat de vliegers bij gebrek aan wind aan de grond bleven. Om twee uur was het tijd voor de polonaise van rijwielen op het Havenplein, tegelijk met een optreden van ‘Kunst en Eer’. Om half vier vond het hoogtepunt plaats: de historische optocht, met talrijke versierde wagens, waarin de tijd van 1572 herleefde met onder meer Lieven Janszoon Kaersemaker, de man die een grote rol had gespeeld bij de overgang. In de tocht liepen ook mee de prins van Oranje en zijn broers en zonen, kleinzoon Willem II en achterkleinzoon Willem III, samen met onder meer mr. Jacob Cats en admiraal Michiel de Ruyter. Een bevoegd iemand oordeelde dat de optocht nog mooier was dan die in Brielle, in april van dat jaar.

Om zes uur vond aan de Nieuwe Haven sprietlopen plaats: het zo ver mogelijk aflopen van een met zeep ingesmeerde mast waarbij de deelnemers vroeg of laat in het water vielen. Gymnastiekuitvoeringen vonden plaats om zeven uur, om half negen gevolgd door een optocht van versierde fietsen. Ook daarvan hadden de deelnemers zich gekleed in historische kledij. Die avond speelden de muziekkorpsen ‘Kunst en Eer’. het veertig leden tellende Mondharmonica-orkest, beide uit Zierikzee, en ‘Nieuw Leven’ uit Ouwerkerk. De dag werd om half twaalf afgesloten met vuurwerk, te zien vanaf de Nieuwe Haven.

Mede dankzij het mooie zomerweer werd de feestdag een groot succes. De dag werd door vele duizenden bijgewoond, ook uit de rest van Schouwen-Duiveland want ook voor hen was het feest bedoeld. Volgende week meer over de feestredenaar jhr. E. von Bose.

Huib Uil